anabnr2.gif (15838 bytes)

Basahin ang sanaynay tungkol sa mga kabatang Pilipino.. 
Kung gusto mong pakinggan ang sanaysay, i-klik ang audio.
Pagkatapos basahin ang buong sanaysay, gawin ang "post reading   activities" sa ibaba at pag-aralan ang mga kahulugan ng mga salita sa talasalitaan.

Talasalitaan

Sanaysay

Pagsulat

Iba Pang Gawain

anarule.gif (1534 bytes)

Use the on-line dictionary for vocabulary words. 

Sanaysay

Patuloy na pagtaba, puwedeng maiiwasan

ni Jilliane Benoza
Source:  Kabayanonline


(Source: Manila Bulletin)

Part I
real.gif (626 bytes)

SA panahon ngayon, sari-saring gamot na dulot ng teknolohiya ang nagsusulputan upang malunasan ang lumalalang suliranin ng "obesity". Nandiyan ang mga pills, ipinapahid, iniinom at ang liposuction.

Ang obesity ay kilala bilang isa sa mga mapanganib na kalagayan ng katawan na nakapagdudulot ng mga karamdaman tulad ng sakit sa puso, diabetis, high blood pressure, stroke at iba pang uri ng kanser.

Sanhi ng Pagtaba
Ito ay resulta ng hindi sapat na paggamit ng calorie intake. Ibig sabihin, mas marami ang kinakain kaysa sa nagagamit o natutunaw na calorie ng katawan.

Nag-uumpisa ang pagtaba ng isang tao sa panahon ng adulthood o sa mga edad na 12 hanggang 16 kung saan umaabot ng 60 porsyento ang itinataas ng kanilang timbang. Minsan naman ay dahil din ito sa pagdadalantao ng mga kababaihan. Habang nagkaka-edad din ang isang tao ay bumabagal ang 'metabolic rate' nito at nagiging dahilan ng pagtaba ng isang tao. Ang kasarian ay isa ring dahilan. Mas mataas ang "metabolic rate" ng mga lalaki kaysa sa mga babae.

Samantala ang mga kababaihan, lalo na ang mga nasa "menopausal stage" ay mas tumataba dahil sa bumababa ang metabolic rate nila. Nagiging sanhi rin ang hindi balanseng pagkain dahil sa nauuso ngayon ang "fast foods". Hindi lahat ng calories na nakukuha natin dito ay ating nagagamit.

Minsan ay naiipon ito sa ating katawan na siyang nagpapataba sa atin.

May mga kaso naman na namamana natin sa ating mga magulang ang pagiging malusog nila dahil sa pagkakaroon ng parehong ugali lalo na sa pagkain.

Maaari rin namang makapagpataba ang stress o problema. Mas ninanais kasi ng isang taong problemado na kumain ng kumain upang makalimot sa kanyang problema.

Part II
real.gif (626 bytes)

Lunas
Maaari pa rin namang malutas ang obesity. Depende ito kung gaano kalusog ang isang tao. Para sa iba ay umeepekto ang pagdidiyeta, ehersisyo, o minsan naman ay talagang gamot na ang itinatapat dito.

Maaari ring sundin ang mga sumusunod:

o Isipin ang ninanais na timbang at idikit ito kahit saan basta dapat ay makikita ito araw-araw.

o I-enjoy ang pagkain ng masustansyang gulay at iwasan ang mga mamantika.

o Iwasan ang mga pagkain na alam mong makapagpapataba.

o Subukang bawasan ang pagkain ng madami.

o Importante ang pag-inom ng tubig. Siguraduhing uminom ng walong baso ng tubig araw-araw.

o Maging masaya at huwag isipin na mamamatay ka kapag hindi ka nakakain.

o Isipin na hindi ka makakapagsaya kung hindi mo kasama ang iyong pamilya ng may malakas na pangangatawan.

o Kumain ng mga pagkain na steamed, nilaga, broiled o inihaw.

o Panatilihin ang pagdi-diyeta hanggang sa ikaw ay pumayat.

top

anarule.gif (1534 bytes)

Talasalitaan

Hanapin sa binasa ang mga sumusunod na salita sa ibaba. 

1.  sari-saring gamot

6.pumayat

2. pagtaba

7.nakakakain

3.  malakas na pangangatawan

8.malusog

4.  pagdidiyeta

9.pumayat

5. makapagpapataba

10.balanseng pagkain

Isulat ang pangungusap na kinapapalooban ng mga salita sa itaas.

top

anarule.gif (1534 bytes)

Pagsusulit

Bigyan ng buod ang binasang impormazyon tungkol sa mga kabataan sa Pilipinas. Itala ang mahahalagang detalye sa bawat talata.

Talata 1 Talata 2
 

 

Mahalagang Detalye.JPG (6114 bytes)

 

 

 

Talata 3 Talata 4

Talata 5

 

 

top

anarule.gif (1534 bytes)

Iba Pang Gawain

top